Επειδή τα κατεστραμμένα λιβάδια Ποσειδωνίας, από την ανεξέλεγκτη αγκυροβολία σκαφών αναψυχής, τα οποία ξεριζώνουν και καταστρέφουν καθημερινά εκατοντάδες τετραγωνικά μέτρα θαλάσσιων λιβαδιών κατά τους θερινούς μήνες, θα χρειαστούν εκατοντάδες χρόνια για να αναγεννηθούν, το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας Αρχιπέλαγος, επινόηση τη λύση.
Επίσης, ανέπτυξε και κατασκεύασε πρωτότυπες αρίδες (ειδικές “βίδες”) 2 τύπων. Έχουν το κατάλληλο βήμα σπειρώματος και τις κατάλληλες διαστάσεις που απαιτούνται για εγκατάσταση στην παράκτια ζώνη στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά και τη σύσταση του ιζήματος του θαλάσσιου πυθμένα. Κατασκεύασε επίσης, και το απαραίτητο εργαλείο τοποθέτησης (μεγάλο υδραυλικό “κατσαβίδι” για υποβρύχια χρήση).
Αειφόρα αγκυροβόλια
Το Αρχιπέλαγος, προχώρησε σε αυτήν την εμπρακτη λύση για την ανάσχεση της καταστροφής των ιδιαίτερα σημαντικών θαλάσσιων λιβαδιών Ποσειδωνίας από την ανεξέλεγκτη αγκυροβολία σκαφών αναψυχής έχοντας χρησιμοποιήσει πειραματικά διάφορους τύπους αγκυροβολίων που χρησιμοποιούνται στο εξωτερικό.
«Καταλήξαμε ότι αυτά δεν ήταν κατάλληλα για χρήση στις ελληνικές θάλασσες, καθώς είχαν κατασκευαστεί είτε για χρήση σε λασπώδη πυθμένα, είτε για περιοχές με κοραλλιογενείς υφάλους» αναφέρει το Αρχιπέλαγος.
Οι εκτενείς δοκιμές πρόσδεσης έγιναν σε περιοχές με διαφορετική σύσταση ιζήματος, ακόμα και υπό ακραίες καιρικές συνθήκες, δεδομένης της αυξημένης ασφάλειας που θα πρέπει να εξασφαλίζεται στα σκάφη που θα προσδένουν σε αυτά. Αξιοσημείωτο είναι ότι αυτά τα αγκυροβόλια είναι μικρού κόστους.
Όπως αναφέρει το Αρχιπέλαγος, χρειάζεται σχετικά λίγος χρόνος για να εγκατασταθούν οι αρίδες στον πυθμένα και να συναρμολογηθεί ο υπόλοιπος εξοπλισμός για τη δημιουργία ενός οργανωμένου αγκυροβολίου, καθώς και για να απεγκατασταθούν, εάν αυτό χρειαστεί.
Παρόλο που ήδη υπάρχει το νομικό πλαίσιο για τη διαχείριση των οργανωμένων εποχικών αγκυροβολίων από ΟΤΑ, ιδιώτες ή συμπράξεις, έως σήμερα δεν έχει αξιοποιηθεί καθώς είναι ημιτελές: λείπουν τα απαραίτητα εφαρμοστικά εργαλεία.
Το πρόβλημα
- Η καταστροφή ενός λιβαδιού Ποσειδωνίας συνεπάγεται τον αφανισμό ενός ολόκληρου οικοσυστήματος αλλά και την εκ νέου απελευθέρωση όλης της ποσότητας μπλε άνθρακα που αποθηκεύεται σε αυτά. Για να ανακάμψει ένα κατεστραμμένο λιβάδι απαιτείται χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των 100 ετών. Συνεπώς η αποτελεσματική προστασία τους είναι απόλυτη προτεραιότητα.
- Το κάθε σκάφος απορρίπτει ανεξέλεγκτα στη θάλασσα ημερησίως εκατοντάδες λίτρα λυμάτων από τουαλέτες, ντους, κουζίνες, το συνεχή καθαρισμό των σκαφών από τα πληρώματα ως αποτέλεσμα ενός τρόπου πολυτελών διακοπών κλπ. Κατά συνέπεια με τέτοια συγκέντρωση σκαφών αλλάζει άρδην η χημική σύσταση των νερών της περιοχής: ότι κολυμπάει ή μπορεί να μετακινηθεί απομακρύνεται, ενώ ότι είναι προσκολλημένο στα βράχια είναι καταδικασμένο. Το παραπάνω ορίζονται από τη συνθήκη Marpol, που υποχρεούται να εφαρμόζει και η Ελλάδα και μεταξύ άλλων ορίζει ότι τα λύματα των σκαφών πρέπει να δέχονται επεξεργασία και έπειτα να απορρίπτονται τουλάχιστον 4 μίλια από την πλησιέστερη ακτή, ή να αδειάζουν σε κατάλληλη μονάδα υποδοχής λυμάτων που υποχρεούνται να διαθέτουν όλες οι μαρίνες στην Ελλάδα (και παρ’ όλα αυτά σήμερα δεν λειτουργεί καμία αντίστοιχη μονάδα) Το κάθε σκάφος αγκυροβολεί όπου και όπως θέλει, κατά παράβαση της ελληνικής και της ευρωπαϊκής νομοθεσίας που ορίζει ότι απαγορεύεται η αγκυροβόληση πάνω από θαλάσσια λιβάδια Ποσειδωνίας.
- Για να κατανοήσουμε την έκταση του προβλήματος, ενδεικτικό είναι ότι μόνο από ένα μικρό κόλπο όπου γίνεται ανεξέλεγκτη αγκυροβολία, οι ερευνητές του Ινστιτούτου Αρχιπέλαγος ανά ώρα κατάδυσης συλλέγουν κατά μέσο όρο 1000 θραύσματα από ριζώματα Ποσειδωνίας που έχουν καταστραφεί από άγκυρες. Όσα είναι βιώσιμα τα χρησιμοποιούμε σε κάποιες από τις πειραματικές φυτεύσεις υποβρύχιων κήπων Ποσειδωνίας
