Ένα ελικόπτερο πλησιάζει το πυρηνικό εργοστάσιο του Τσερνομπίλ για να ελέγξει τη ζημιά στον πυρηνικό αντιδραστήρα. Απρίλιος 1986. (πηγή φωτό:UN Photo/IAEA)

Επέτειος Τσερνόμπιλ: 35 χρόνια από την πυρηνική καταστροφή

Ήταν ξημερώματα Σαββάτου, 26 Απριλίου 1986, και 01.26, ώρα Μόσχας, όταν η έκρηξη στον Αντιδραστήρα 4, του πυρηνικού εργοστασίου Τσερνόμπιλ, στην Ουκρανία, τότε κομμάτι της Σοβιετικής Ένωσης, άφησε τα σημάδια της σε ολόκληρη την Ευρώπη, με άγνωστες, ακόμη και σήμερα συνέπειες για τον άνθρωπο αλλά και για τα περιβάλλον.

Η πόλη Πρίπυατ, η πιο κοντινή πόλη στον πυρηνικό σταθμό, παραμένει πόλη φάντασμα, ακατοίκητη με τα προσωπικά αντικείμενα των κατοίκων της αφημένα σα να σταμάτησε ο χρόνος ξαφνικά και η ζωή να εξαφανίστηκε βίαια και μυστηριωδώς.

Τίποτε όμως δεν είναι παράλογο, μιας και ένα τέτοιο δυστύχημα όπως αυτό στο Τσερνόμπιλ που χαρακτηρίστηκε ως συμβάν της υψηλότερης κατηγορίας στη Διεθνή Κλίμακα Πυρηνικών Γεγονότων, δεν μπορεί παρά να αφήσει πίσω του, τραγικές συνέπειές.

Ακόμα και σήμερα υπάρχουν περιορισμοί στη διακίνηση τροφίμων σε χώρες της Ευρώπης.

Η Ε.Ε έχει δώσει αρκετά χρήματα έτσι ώστε ο κατεστραμμένος πυρηνικός αντιδραστήρας να σταματήσει να αποτελεί κίνδυνο μόλυνσης από ραδιενέργεια, για το ευρωπαικό έδαφος (και το νερό με τον αέρα).

Κι αν, όπως περιγράφουν μαρτυρίες εργαζομένων, κάποιοι δεν αντιμετώπιζαν άμεσα και με αυταπάρνηση τα διαδοχικά δραματικά γεγονότα και συγκυρίες ή λάθη που οδήγησαν στην καταστροφή του Αντιδραστήρα 4, εκείνη τη νύχτα, οι συνέπειες δεν θα είχαν περιοριστεί σε αυτές που όλοι γνωρίζουμε σήμερα.

Φουκοσίμα: Νέα hotspots ραδιενέργειας δημιουργούνται συνεχώς, σύμφωνα με έρευνα της Greenpeace. (Πηγή φωτό: © Shaun Burnie / Greenpeace)

Το μετά

Παρά τις διαβεβαιώσεις ειδικών, πως η πυρηνική ενέργεια μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο στον αγώνα για τις Κλιματικές Αλλαγές, γιατί δεν εκπέμπει αέρια του θερμοκηπίου, και πως η ασφάλεια πλέον, της λειτουργίας των πυρηνικών εγκαταστάσεων είναι απόλυτα εξασφαλισμένη, η παγκόσμια κοινότητα γνώρισε άλλη μια πυρηνική καταστροφή: αυτή στη Φουκοσίμα, τον Μάρτιο του 2011, δηλαδή δέκα χρόνια πριν, λίγο έλλειψε η ιστορία να επαναληφθεί, όπως το 1986.

«Καμία ανησυχία για πρόκληση πυρηνικού ατυχήματος ακόμη κι αν συμβούν τρία πράγματα: Σεισμός, πυρκαγιά, τσουνάμι» δήλωναν ειδικοί και υποστηρικτές της πυρηνικής ενέργειας, αλλά να που συνέβησαν και τα τρία.

Φουκοσίμα 2021

«Η κήρυξη κατάστασης εκτάκτου ανάγκης δεν έχει αρθεί, ενώ οι κάτοικοι βρίσκονται ακόμη σε κέντρα φιλοξενίας ή άλλες τοποθεσίες. Παρά τα σχόλια του πρώην πρωθυπουργού της Ιαπωνίας Shinzo Abe ότι “η κατάσταση στη Φουκουσίμα είναι υπό έλεγχο”, η πραγματικότητα δείχνει ότι μολυσμένο νερό εξακολουθεί να διαρρέει σε ανύποπτο χρόνο προς τη θάλασσα και ο παροπλισμός του εργοστασίου δεν προχωρά όπως είχε προγραμματιστεί. Νέα hotspots ραδιενέργειας δημιουργούνται συνεχώς, σύμφωνα με έρευνα της Greenpeace. Ακόμα και τώρα, περισσότεροι από 36.000 άνθρωποι δεν επιτρέπεται να επιστρέψουν στην περιοχή» γράφει η Σάντυ Φαμελιάρη, του Ελληνικού Γραφείου της Greenpeace.

Μάλιστα, σύμφωνα με τα ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία, Νότια Κορέα και Κίνα ετοιμάζονται να αντιδράσουν ακόμη και με προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο για το Δίκαιο της Θάλασσας, εάν η ιαπωνική κυβέρνηση απορρίψει το ραδιενεργό νερό στον Ειρηνικό Ωκεανό.

Το δις εξαμαρτείν…

Την ίδια στιγμή που χώρες με υψηλές απαιτήσεις στην παραγωγή ενέργειας σχεδιάζουν την ακύρωση, ή έχουν ήδη ακυρώσει τα ενεργειακά πυρηνικά σχέδια τους, άλλες χώρες, λιγότερο προηγμένες τεχνολογικά διαθέτουν ήδη σε λειτουργία πυρηνικά εργοστάσια ή σχεδιάζουν νέες μονάδες για το άμεσο μέλλον.

Το «Akademik Lomonosov».

Καμία ανησυχία για τις επιπτώσεις;

Γερμανία, Βέλγιο, Ισπανία κάνουν βήματα προς τα πίσω σχετικά με τα πυρηνικά τους σχέδια, την ίδια στιγμή που η Τουρκία κατασκευάζει πυρηνικό εργοστάσιο στο Ακούγιου, για την παραγωγή ενέργειας, έτοιμο να τεθεί σε λειτουργία το 2023.

Η ανησυχία αυτή τη φορά διπλά δικαιολογημένη καθώς βρίσκεται σε απόσταση ανάσας από το Αιγαίο, από την χώρα μας, σε μια ιδιαίτερα σεισμογενή περιοχή.

Οι δηλώσεις, πριν από λίγες ημέρες, του Υπουργού Εξωτερικών κ. Νίκου Δένδια, για την ανάγκη να υπάρξει συνεννόηση της Τουρκίας με τις  γειτονικές χώρες σχετικά με τη λειτουργία του αντιδραστήρα είναι ενδεικτικές για τους κινδύνους που ελλοχεύουν.

To 2019, είδε το φως της δημοσιότητας, η διάθεση για την ανάπτυξη των πλωτών πυρηνικών σταθμών, με πρώτο και καλύτερο το θαλάσσιο πυρηνικό εργοστάσιο «Akademik Lomonosov», από πλευράς Ρωσίας.

Για να χρησιμοποιηθεί σε απομακρυσμένες περιοχές στα βορειοανατολικά της χώρας.

Δείγμα πως στην εποχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ο άνθρωπος, δεν έχει σταματήσει να σκέφτεται και να επεξεργάζεται τα πιο επικίνδυνα σενάρια για την παραγωγή ενέργειας, που θα μπορούσαν να βάλουν σε κίνδυνο άνθρωπο και περιβάλλον, για πολλά πολλά χρόνια.

Η ιστοσελίδα των Ηνωμένων Εθνών για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας της Γης

Το χαμόγελο..

Εορτάζοντας μίαν άλλη επέτειο, αυτή στις 22 Απριλίου, Ημέρα της Γης, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών κάλυψε την ιστοσελίδα του με ένα μήνυμα αρκετά αισιόδοξο για το άμεσο μέλλον. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας δέσποζαν πάνω στην υδρόγειο, απόδειξη πως υπάρχουν οι λύσεις, για να μην δημιουργήσει καμίαν άλλη επέτειο επάνω στη γη, ο άνθρωπος, όπως, την επέτειο από το πυρηνικό δυστύχημα στο Τσερνόμπιλ. Στο δικό του μήνυμα, για την καταστροφή του 1986, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ κ. Αντόνιο Γκουτέρες ανέφερε πως η καταστροφή δεν γνωρίζει σύνορα: «Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι επλήγησαν από τη ραδιενέργεια. Περίπου 350.000 άνθρωποι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους στις πολύ μολυσμένες περιοχές, έχοντας βαθιά τραυματικές και διαρκείς συνέπειες στη ζωή τους. Όσα υπέστησαν δεν πρέπει να ξεχαστούν».

Απο το project «Prypyat Mon Amour», με την φωτογράφο Αλίνα Ρούντιγια (πηγή φωτό:Alina Rudya)

Το βίωμα

Ακόμα και σήμερα η διεθνής βιβλιογραφία καταγράφει νέους τίτλους βιβλίων για το Τσερνόμπιλ και τι πραγματικά συνέβη πριν και μετά την έκρηξη στον Αντιδραστήρα 4. Συγκλονιστικό φωτογραφικό υλικό καταγράφεται και από επισκέπτες, που παρά την απαγόρευση των αρχών, καταφθάνουν απ όλα τα σημεία του πλανήτη και απαθανατίζουν την πόλη φάντασμα. Ιδιαίτερα ξεχωριστό το project «Prypyat Mon Amour», με την φωτογράφο Αλίνα Ρούντιγια, ενός έτους όταν μαζί με τους γονείς της εγκατέλειψε το Πριπιάτ, να φωτογραφίζει τοπία της έρημης πόλης που είχαν σχέση με τη ζωή της οικογένειας της αλλά και φωτογραφίζοντας τον εαυτό της μέσα στα ερείπια.

 

 

Τα Περιοδικά μας