Γιάννης Στουρνάρας / Yiannis Stournaras

Γιάννης Στουρνάρας: Ευρώπη κι Ελλάδα πιο δυνατές με την πράσινη οικονομία, μέσα απο την πανδημία

Η Ευρώπη και κατ’ επέκταση και η Ελλάδα μπορούν να αναδειχθούν ισχυρότερες από την πανδημία μέσα από την πράσινη ανάκαμψη, επενδύοντας στην κυκλική οικονομία, την εξοικονόμηση ενέργειας, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τις βιώσιμες μεταφορές και την καθαρή τεχνολογία, δημιουργώντας πράσινες θέσεις εργασίας, υποστήριξε ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος κ. Γιάννης Στουρνάρας μιλώντας σε διαδικτυακή ημερίδα.

Μιλώντας για την πανδημία COVID-19 που έχει δημιουργήσει μια τεράστια πρόκληση για τις οικονομίες και τις κοινωνίες σε ολόκληρο τον κόσμο εκφράζει την πεποίθηση πως αυτή η συγκυρία  δεν είναι λόγος για να εκτροχιαστεί η παγκόσμια προσπάθεια για τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη και την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προκλήσεων.

«Τουναντίον, έχουμε μία μοναδική ευκαιρία για μία πράσινη ανάκαμψη από την πανδημία, μία ανάκαμψη με το διπλό όφελος της ταυτόχρονης αντιμετώπισης  της υγειονομικής και της κλιματικής κρίσης» ανέφερε ο κ. Στουρνάρας.

Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η πανδημία μας έχει ήδη δώσει τρία σημαντικά μαθήματα για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης:

-Η ανάγκη δράσης είναι αναντίρρητη – το κόστος της μη δράσης είναι εξαιρετικά υψηλό.*

-Η αργοπορία στοιχίζει – η γρήγορη, αποφασιστική και συντονισμένη αντιμετώπιση έχει τα καλύτερα αποτελέσματα.

-Ο ρόλος της επιστήμης είναι καταλυτικός – οι αποφάσεις πρέπει να εδράζονται στα επιστημονικά δεδομένα.

Νέο κτήριο της Τράπεζας της Ελλάδας, οδός Αμερικής στην Αθήνα.

Μπορεί η αντιμετώπιση της υγειονομικής κρίσης και η ενίσχυση των οικονομιών να είναι σαφέστατα οι κύριες προτεραιότητες σήμερα, ωστόσο, όπως ο ίδιος ανέφερε, τα προγράμματα ανάκαμψης προσφέρουν την ευκαιρία να ευθυγραμμιστούν στενότερα οι δημόσιες πολιτικές με τους κλιματικούς στόχους, περιορίζοντας για παράδειγμα τον κίνδυνο της επένδυσης σε υποδομές υψηλής έντασης άνθρακα ή δημιουργώντας ανθεκτικότερες στην κλιματική μεταβολή υποδομές.

«Έτσι, οι επενδύσεις μπορούν να προσανατολιστούν σε τομείς και τεχνολογίες που επιταχύνουν την ενεργειακή μετάβαση και βελτιώνουν την ανθεκτικότητα σε μελλοντικά σοκ από την κλιματική αλλαγή, και κυρίως χωρίς να εκτροχιάζουν τις προσπάθειες των κρατών να αντιμετωπίσουν τις πιεστικές περιβαλλοντικές προκλήσεις» είπε ο κ. Στουρνάρας.

Next Generation

Ήδη σε αντίστοιχο πλαίσιο κινείται η κοινή, σε επίπεδο ΕΕ, δράση με τη δημιουργία του Αναπτυξιακού Ταμείου (NextGenerationEU). Το Ταμείο θα χρηματοδοτήσει πρωτοβουλίες για την περίοδο 2021-2026 αξίας 750 δις ευρώ για δράσεις αναπτυξιακές, με σημαντικότερες αυτές που αφορούν τη μετάβαση στην πράσινη ενέργεια, την εξοικονόμηση ενέργειας, την ψηφιοποίηση του δημόσιου τομέα και της οικονομίας γενικότερα, καθώς και τη θωράκιση του τομέα της υγείας.

Οι τέσσερεις διαστάσεις της Ευρωπαικής Στρατηγικής για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη είναι η περιβαλλοντική βιωσιμότητα, η παραγωγικότητα, η δικαιοσύνη και η μακροοικονομική σταθερότητα ως κατευθυντήριες αρχές στις οποίες βασίζονται τα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας των κρατών μελών και οι εθνικές μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις τους.

«Στο πλαίσιο αυτό αναμένεται να δαπανηθεί πάνω από το 1/3 των αντίστοιχων εθνικών προγραμμάτων ανάκαμψης σε πολιτικές που συνδέονται με την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, σε συνέχεια της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και της στρατηγικής της ΕΕ ώστε η Ευρώπη να γίνει η πρώτη κλιματικά ουδέτερη ήπειρος έως το 2050. Αυτό θα συνδράμει επίσης την ΕΕ στην εξασφάλιση εσόδων για την αποπληρωμή του δανείου των 750 δις ευρώ του Αναπτυξιακού Ταμείου» αναφέρει ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας.

Εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου

Με βάση τις υφιστάμενες πολιτικές και τα σημερινά σχέδια των κρατών μελών, βρισκόμαστε σε πορεία υπέρβασης του τρέχοντος στόχου για μείωση το 2030 των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην ΕΕ κατά τουλάχιστον 40% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990 και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την προηγούμενη εβδομάδα το σχέδιό της για νέο στόχο 55% έως το 2030. Για την υλοποίηση του στόχου προβλέπεται αντίστοιχα αναθεώρηση και επέκταση του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής της ΕΕ, προσαρμογή του κανονισμού για τον επιμερισμό των προσπαθειών και του πλαισίου για τις εκπομπές από τις χρήσεις γης, ενίσχυση των πολιτικών για την ενεργειακή απόδοση και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ενίσχυση των προτύπων CO2 για τα οδικά οχήματα.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, η οποία είναι πλέον η κλιματική τράπεζα της Ευρώπης, θα στηρίξει τις επενδύσεις που θα χρειαστούν για την επίτευξη των στόχων και τη μετάβαση στην κλιματικά ουδέτερη οικονομία.

Αντίστοιχα, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης θα στηρίξει τη μετάβαση περιοχών ιδιαίτερα εξαρτημένων από τον άνθρακα σε νέες μορφές οικονομικής δραστηριότητας, καθώς είναι σημαντικό στην πορεία προς το 2050 για μία κλιματικά ουδέτερη Ευρώπη να μην μείνει κανείς πίσω.

O Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος κ. Γιάννης Στουρνάρας.

Το συμπέρασμα

«Επομένως, η Ευρώπη και κατ’ επέκταση και η Ελλάδα μπορούν να αναδειχθούν ισχυρότερες από την πανδημία μέσα από την πράσινη ανάκαμψη, επενδύοντας στην κυκλική οικονομία, την εξοικονόμηση ενέργειας, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τις βιώσιμες μεταφορές και την καθαρή τεχνολογία, δημιουργώντας πράσινες θέσεις εργασίας».

Όπως, επίσης,  ανέφερε ο κ. Στουρνάρας, σε αυτή τη συνθήκη το χρηματοπιστωτικό σύστημα μπορεί να συνεισφέρει σημαντικά, τόσο με τις πρακτικές του όσο και με το ειδικό του βάρος, ιδιαίτερα καθώς η συνέργεια δημοσίου και ιδιωτικού τομέα είναι απαραίτητη για τη χρηματοδότηση αυτής της πορείας.

 

*1] For Greece climate change appears to be a major threat, as the impact on almost all sectors of the national economy is expected to be adverse. Under an inaction (“business as usual”) scenario, the Greek GDP could, ceteris paribus, fall by 2% annually by 2050 and even further by 2100, while the total cost to the Greek economy could reach a cumulative €701 billion by 2100 (GDP contraction relative to base year GDP at constant 2008 prices), as estimated in CCISC (2011), The environmental, economic and social impacts of climate change in Greece, Bank of Greece, pp. 453-457, available at: https://www.bankofgreece.gr/BogEkdoseis/ClimateChange_FullReport_bm.pdf

 

H Τράπεζα της Ελλάδος

Eίναι η πρώτη κεντρική τράπεζα παγκοσμίως που προσυπέγραψε τις Αρχές Υπεύθυνης Τραπεζικής των Ηνωμένων Εθνών. Συμμετέχει επίσης και σε αντίστοιχες πρωτοβουλίες κεντρικών τραπεζών, όπως το Network of Central Banks and Supervisors for Greening the Financial System – NGFS.[3] Πρόκειται για ένα δίκτυο που έχει συσταθεί με σκοπό την ενίσχυση της παγκόσμιας προσπάθειας για την επίτευξη των στόχων της Συμφωνίας των Παρισίων και την ενδυνάμωση του ρόλου του χρηματοπιστωτικού συστήματος στη βιώσιμη και αειφόρο ανάπτυξη. Μέλη του Δικτύου είναι σήμερα κεντρικές τράπεζες χωρών που αντιπροσωπεύουν πάνω από το 50% του παγκόσμιου ΑΕΠ, ενώ συμμετέχουν επίσης το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Στην ίδια κατεύθυνση, η Τράπεζα της Ελλάδος μελετά συστηματικά τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην Ελλάδα, καθώς έχει συστήσει, από το 2009, την Επιτροπή Μελέτης Επιπτώσεων Κλιματικής Αλλαγής (ΕΜΕΚΑ) και είναι από τις πρώτες κεντρικές τράπεζες που ασχολήθηκαν και ασχολούνται, ενεργά με το θέμα αυτό. Παράλληλα, συνεχίζει με πρωτοβουλίες όπως η συμμετοχή της στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα Life IP – AdaptInGr “Boosting the implementation of adaptation policy across Greece”.

Περισσότερα στην έντυπη έκδοση του Ecotec.