Ολοκληρώθηκε η τρίτη ενότητα του «Προστασία της Φύσης Lab» της Ελληνικής Εταιρίας Προστασίας της Φύσης (ΕΕΠΦ), με θέμα «Πώς το νερό γίνεται καθοριστικό για τη γεωργία του μέλλοντος».
Οι ομιλίες πραγματοποιήθηκαν την Πέμπτη 7 Μαΐου 2026 στο Ίδρυμα Παναγιώτη και Έφης Μιχελή, ανοίγοντας έναν ουσιαστικό και επίκαιρο διάλογο γύρω από τις προκλήσεις της διαχείρισης των υδατικών πόρων στη γεωργία και της βιωσιμότητας της αγροτικής παραγωγής στην εποχή της κλιματικής αλλαγής.
Χαιρετισμό απηύθυνε ο Αντιπεριφερειάρχης Περιβάλλοντος της Περιφέρειας Κρήτης, κ. Νικόλαος Ξυλούρης, ο οποίος τόνισε ότι η βιώσιμη γεωργία προσαρμοσμένη στις νέες κλιματικές συνθήκες προϋποθέτει στενή συνεργασία μεταξύ πολιτείας, φορέων, αγροτών και πολιτών.
Τη συζήτηση άνοιξε ο Δρ. Νικόλαος Δέρκας, Πρόεδρος του Οργανισμού Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας (Ο.Δ.Υ.Θ.) και καθηγητής στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (Τμήμα Αξιοποίησης Φυσικών Πόρων και Γεωργικής Μηχανικής) υπογραμμίζοντας ότι η ελληνική γεωργία καταναλώνει τεράστιες ποσότητες νερού, που αντιστοιχούν ετησίως περίπου σε δώδεκα λίμνες Πλαστήρα, γεγονός που καθιστά αναγκαία μια νέα, βιώσιμη και ορθολογική προσέγγιση στη διαχείρισή του.
Ο κ. Δέρκας παρουσίασε την υφιστάμενη κατάσταση των αρδευτικών υποδομών στην Ελλάδα, επισημαίνοντας ότι η εκτεταμένη χρήση ιδιωτικών γεωτρήσεων οδηγεί σε υπερεκμετάλλευση των υπόγειων υδάτων, ενώ σ
οβαρά προβλήματα όπως η υφαλμύρωση και η νιτρορύπανση επηρεάζουν ήδη πολλές περιοχές της χώρας.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις πιέσεις που αντιμετωπίζουν μεγάλοι ποταμοί, όπως ο Πηνειός, ο Αξιός, ο Στρυμόνας και ο Έβρος. Παράλληλα, ανέδειξε τις αδυναμίες του σημερινού συστήματος διαχείρισης αρδευτικού νερού και την ανάγκη εκσυγχρονισμού τόσο των υποδομών, όσο και του θεσμικού πλαισίου.
Ακόμη, αναφέρθηκε στις νέες τεχνολογίες, όπως τα συστήματα υδροληψίας με κάρτες, οι τεχνολογίες μέτρησης κατανάλωσης νερού, τα εργαλεία προσομοίωσης καλλιεργειών και οι εφαρμογές τηλεπισκόπησης, μέσω των οποίων μπορούν να βελτιστοποιηθούν οι αρδεύσεις και να προβλεφθούν με μεγαλύτερη ακρίβεια οι μελλοντικές ανάγκες των καλλιεργειών.
ΔΕΙΤΕ ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ:
Στη συνέχεια, ο Δρ. Εμμανουήλ Ψωμιάδης, Επίκουρος Καθηγητής του Τμήματος Αξιοποίησης Φυσικών Πόρων και Γεωργικής Μηχανικής του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, παρουσίασε τον καθοριστικό ρόλο της τηλεπισκόπησης, των drones και των γεωγραφικών συστημάτων πληροφοριών (GIS) στη σύγχρονη διαχείριση των υδατικών πόρων και στη γεωργία ακριβείας. Τόνισε ότι η λειψυδρία, η κακή διαχείριση των υδάτων και η αλάτωση των εδαφών απειλούν τη βιωσιμότητα της αγροτικής παραγωγής, ενώ εξήγησε πως μέσω δορυφορικών δεδομένων, UAVs και αισθητήρων πεδίου είναι πλέον δυνατή η συνεχής παρακολούθηση της υγρασίας του εδάφους και των πραγματικών αναγκών άρδευσης των καλλιεργειών.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο πρόγραμμα GreenWaterDrone, το οποίο αξιοποιεί drones και θερμικές κάμερες για ακριβέστερο προγραμματισμό της άρδευσης και εξοικονόμηση νερού. Παρουσιάστηκαν επίσης τα έργα IWMO, WaterMellon και AgroSense, μέσα από τα οποία αναπτύσσονται εργαλεία παρακολούθησης της άρδευσης και μοντέλα πρόγνωσης παραγωγής με χρήση τεχνητής νοημοσύνης και γεωχωρικών δεδομένων.
Ο κ. Ψωμιάδης υπογράμμισε ότι ο συνδυασμός τηλεπισκόπησης, αισθητήρων πεδίου, τεχνητής νοημοσύνης και ανάλυσης δεδομένων οδηγεί πλέον σε μια νέα εποχή «ψηφιακά υποστηριζόμενης γεωργίας», όπου οι αποφάσεις βασίζονται σε πραγματικά δεδομένα και όχι σε εμπειρικές εκτιμήσεις.
Το τρίτο «Προστασία της Φύσης Lab» ανέδειξε με σαφήνεια ότι το νερό αποτελεί πλέον στρατηγικό πόρο για το μέλλον της γεωργίας και ότι η μετάβαση σε πιο έξυπνες, αποδοτικές και βιώσιμες πρακτικές διαχείρισης είναι αναγκαία προϋπόθεση για την ανθεκτικότητα της αγροτικής παραγωγής απέναντι στην κλιματική κρίση.
Οι ομιλίες του «Προστασία της Φύσης Lab» υποστηρίζονται από το Bodossaki Lectures on Demand-BLOD, την ηλεκτρονική βιβλιοθήκη διαλέξεων (blod.gr) του Ιδρύματος Μποδοσάκη.
